Ouderkerk aan de Amstel - Portugees-Israëlitische begraafplaats

Geschreven door Leon Bok op . Gepost in Noord-Holland

 

Soms levert vrees voor het vreemde ook iets moois op! Doordat de vele joden die Amsterdam in de 17de eeuw bewoonden hun doden niet nabij de stad mochten begraven, waren zij genoodzaakt te zoeken naar verderaf gelegen plekken. In 1614 vonden de Portugees-Israëlieten een stuk grond in Ouderkerk aan de Amstel. Het stuk land lag langs het water met de naam Bullewijk, dat een tiental meters verder in de Amstel uitstroomt. Hierdoor kon men de doden via het water overbrengen vanuit Amsterdam.

OverzichtVandaag de dag ligt Ouderkerk aan de Amstel ingeklemd tussen allerlei uitbreidingen van Amstelveen en Amsterdam. Snelwegen zijn niet veraf maar de begraafplaats maar de begraafplaats ligt er nog net zo als vier eeuwen geleden in het aantrekkelijke dorpje. Daar is weinig te merken van alle omringende stadsuitbreidingen, maar heerst dorpse rust. Hoewel, op een mooie zonnige dag kan het bij het kleine brugje over de Bullewijk maar wat druk zijn. Het brugje staat regelmatig open en als het dicht is wurmen auto's en fietsers zich over het nauwe brugje en het straatje verder het dorp in. Direct over het brugje, met een scheef hek ervoor, ligt de begraafplaats. Deze is in de loop der eeuwen flink uitgebreid, maar rond de twintiger jaren van de vorige eeuw werd de groei een halt toegeroepen. Uitbreiden kon niet meer, waardoor men een deel ophoogde om er verder in te begraven. Ruimen is immers volgens de Joodse regels verboden. Door de rampzalige gebeurtenissen tijdens de Tweede Wereldoorlog waarbij hele Joodse gemeenten gedecimeerd werden, is er nu nog voldoende grond om de komende tachtig tot honderd jaar nieuwe graven uit te geven.

Zerken op het oudstedeelWie via het hekje aan de Kerkstraat de oude begraafplaats betreedt ziet rechts voor zich een grasveld met hier en daar een boom, maar ook her en der bezaait met vreemde grafmonumenten. Sommigen lijken wel op stenen doodskisten, allen van wit marmer. Wie in de herfst of de winter de begraafplaats betreedt ziet veel groene plastic hoezen over de monumenten, om ze te beschermen tegen het klimaat. Verderop tonen de grafmonumenten wat meer gelijkenis met tombes op christelijke begraafplaatsen. Die dateren uit de vorige eeuw, toen men niet meer zoveel geld voor opzichtige grafmonumenten had.

RodeamentoshuisHalverwege de begraafplaats, niet ver van het water staat het Rodeamentoshuis (het Reinigingshuis) met aan het water het poortje waarvoor een aanlegsteiger lag. Rechts hiervan een opgehoogd deel want het is opvallend hoe laag sommige delen liggen. Helemaal achteraan op de begraafplaats staat enkel riet, grafzerken zijn niet meer te zien tussen de wildernis, maar de charme ontbreekt niet.

Op de begraafplaats zijn ook sporen van de holocaust terug te vinden, vaak door middel van een aantal woorden ter nagedachtenis aan de gedeporteerde en nooit weergekeerde familieleden. (2002-2005)

 

 

Beeldbank

Tijdelijk niet beschikbaar

  • Begraafplaatsen
  • WO II
  • Crematoria

 

Foreign section

Contact

E: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.